Chương 15: Nam Lâu Lệnh (4) — Sống khó hơn chết nhiều
Văn Uyên Các tọa lạc bên ngoài Tả Thuận Môn, phía trước Văn Hoa Điện, phía sau Nội Thừa Vận Khố, mái điện trùng diêm lợp ngói vảy cá màu vàng sáng.
Dưới mái hiên có hành lang, bên trong các quan lại qua lại không ngừng, ai nấy đều nín thở tập trung, không ai dám lớn tiếng.
Hoàng sách năm năm tu sửa một lần. Cái gọi là Hoàng sách chính là sổ ghi chép từng khoản nhân đinh, thuế má của các châu huyện. Ngoài các phủ và Bố chính sứ ty các nơi giữ lại bản sao, tất cả đều phải đưa vào kinh thành để Quốc Tử Giám cùng Hàn Lâm Viện kiểm tra, đóng thành sách.
Tuy Hoàng sách các nơi vẫn chưa được đưa vào kinh, nhưng cả Tử Cấm Thành đã bắt đầu ráo riết chuẩn bị.
Vị đại thần chủ trì việc tu sửa Hoàng sách năm nay tên Phó Chiêu Hoài, là Thứ phụ đương triều, cũng là thầy của Trương Trạc. Suốt một tháng qua ông vẫn ở Ninh Hạ Vệ xử lý biên vụ, mấy ngày trước mới trở về kinh.
Phó Chiêu Hoài đã gần sáu mươi, râu tóc bạc trắng, từng phụng sự ba triều.
Lúc Trương Trạc từ ngoài các bước vào, ông vẫn đang viết phiếu nghĩ.
Nghe tiếng bước chân, Phó Chiêu Hoài đã đoán được người tới là ai, đầu cũng không ngẩng lên: “Hiển Thanh, mấy bản tấu này ta còn chưa xem, con tới viết phiếu nghĩ đi.”
Thấy chàng không động, Phó Chiêu Hoài cuối cùng mới ngẩng đầu lên: “Sao vậy, giờ Trương đại nhân đã nhập các, đến ta cũng sai không nổi con nữa rồi?”
Trương Trạc đứng ngược sáng, khóe môi dần cong lên: “Đã lâu không gặp thầy.”
Phó Chiêu Hoài chậc một tiếng, cười lắc đầu: “Có buồn nôn không? Còn không mau ngồi xuống.”
Phó Chiêu Hoài trong ký ức của chàng chính là dáng vẻ hiện giờ, cởi mở hay nói, là một lão đầu tử tính tình hơi cổ quái nhưng cũng rất đáng yêu, thích uống trà, hút thủy yên. Trương Trạc theo ông hơn mười năm, hai người vừa là thầy trò, vừa là bạn vong niên.
Chỉ là chàng nhớ rất rõ, Phó Chiêu Hoài chết vào mùa thu năm Thái Bình thứ ba.
Tính đến hiện tại chỉ còn chưa đầy nửa năm.
Bị xử tử giữa chợ.
Không ai có thể thu liệm hài cốt cho ông.
Giờ cách gần hai mươi năm lại có thể gặp lại ông một lần nữa, chỉ cảm thấy như đã cách cả một đời.
Trương Trạc ngồi xuống bên cạnh Phó Chiêu Hoài, cầm một miếng mực cao mài mực cho ông: “Thầy, có một chuyện học trò muốn bàn với người.”
“Ồ?”
“Chuyện tu sửa Hoàng sách năm nay, có thể giao cho học trò làm không?”
Bàn tay đang viết của Phó Chiêu Hoài hơi khựng lại: “Sao con lại muốn ôm việc này vào người?”
Cũng không trách Phó Chiêu Hoài bất ngờ. Tu sửa Hoàng sách xưa nay vốn là việc vất vả mà chẳng được lòng ai. Một là không có béo bở gì để kiếm chác, hai là muốn tu Hoàng sách phải tới kho Hoàng sách trên Hậu Hồ. Nơi ấy bốn bề là nước, để tránh lửa, cơm nước đều phải dùng thuyền nhỏ vận chuyển, ban đêm cũng không được thắp đèn nến. Mắt thấy sắp vào hè, trên đảo giữa Hậu Hồ côn trùng kiến bọ rất nhiều, ngày tháng vô cùng khổ sở.
Tuy các thần như Trương Trạc không cần đích thân lên đảo, chỉ cần chủ trì công việc ở Văn Uyên Các, nhưng việc hao tâm tổn sức chắc chắn cũng không ít. Bởi vậy đám đại thần ai nấy đều có thể tránh thì tránh, có thể né thì né.
Vì Phó Chiêu Hoài từng là một trong những người xây dựng kho Hoàng sách, có tình cảm rất sâu với nơi này, nên khi Thủ phụ Triệu Công Tuy giao việc cho ông, Phó Chiêu Hoài cũng không từ chối. Nhưng ông không ngờ Trương Trạc lại chủ động xin nhận củ khoai nóng bỏng tay này.
“Thầy vừa từ Ninh Hạ Vệ trở về, thật sự đã quá vất vả. Chuyện tu sửa Hoàng sách dù sao cũng có liên quan tới Hộ bộ, học trò sao có thể trốn việc hưởng nhàn.” Trương Trạc khẽ cười nói.
Phó Chiêu Hoài thương học trò, trong mắt cũng lộ vẻ không đồng tình: “Đứa nhỏ này, lòng dạ con nặng, đối đãi với người khác lại quá hòa nhã. Đám người ở Quốc Tử Giám và Hàn Lâm Viện trong bụng quá nhiều quanh co, ta cũng sợ con bị bọn họ bắt nạt.”
Một câu bình thường như vậy lại khiến lòng Trương Trạc chua xót.
Cha mẹ chàng mất sớm, Phó Chiêu Hoài đối đãi với chàng như cha như thầy. Cho dù hiện giờ chàng đã tới tuổi nhi lập, nhập các làm phụ thần, Phó Chiêu Hoài vẫn coi chàng là người học trò chân thành đơn thuần năm nào.
May mà Phó Chiêu Hoài chưa từng ngửi thấy mùi máu tanh nơi đầu ngón tay chàng, cũng chưa từng nhìn thấy chàng đùa bỡn quyền thuật, một tay nắm lấy triều cương.
Trương Trạc thu ánh mắt lại: “Đều là người đọc sách cả, sao có thể tệ đến mức như thầy nói.”
“Chuyện này con không hiểu đâu. Có lúc văn đấu còn ghê gớm hơn võ đấu nhiều, giết người mà không thấy máu.” Phó Chiêu Hoài xua tay, “Không phải lão già ta không nỡ giao quyền cho con, mà chỉ mong con đừng nhận việc này, tránh khỏi vất vả còn chẳng được lòng ai.”
“Thầy.” Trương Trạc nghiêm túc nói, “Học trò muốn thử.”
Thấy chàng kiên trì, Phó Chiêu Hoài thở dài: “Được, quay về ta sẽ nói với bệ hạ.”
Trương Trạc cung kính cảm tạ, sau đó hỏi: “Hôm nay Ngô Duyệt Tiên, Ngô Lang trung không tới sao?”
“Sao tự dưng hỏi tới ông ấy?” Phó Chiêu Hoài nói, “Con cũng biết tính ông ấy rồi. Sau vụ án năm Hưng Bình, cả người đều trở nên sa sút. Ngoài làm việc trong Hộ bộ của con ra, chẳng muốn nhận thêm bất kỳ công việc nào. Hơn nữa tuổi ông ấy cũng lớn, sức khỏe không tốt, cứ tùy ông ấy đi.”
—
Sau khi bước sang tháng tư, Úc Nghi chính thức bắt đầu những ngày theo hầu bên cạnh Thái hậu.
Khi Thái hậu tiếp kiến đại thần, phần lớn không cần nàng nói nhiều, chỉ cần ghi chép mấy vị đại nhân đã nói những gì, Thái hậu lại đưa ra chỉ thị gì là được. Chỉ là giữa lúc bàn quốc sự, đôi khi bà cũng sẽ hỏi ý kiến mấy nữ quan bọn họ.
Mạnh Tư Ký nói nhiều hơn một chút, Lưu Tư Tán bọn họ gần như không lên tiếng, Úc Nghi cũng chỉ mở miệng khi Thái hậu gọi tên mình.
Phong ba Thừa Ân Tự vẫn chưa tan, họa liên lụy cũng chưa dừng lại.
Thái hậu tuy không tiếp tục giết người, nhưng lại kéo không ít đại thần ra ngoài đình trượng.
Hoàng đế ngồi bên cạnh Thái hậu, rũ mắt lặng lẽ nghe bà xử lý chính sự.
Hôm ấy ăn trưa xong, Lưu Tư Tán nhỏ giọng nói: “Dạo này tâm trạng bệ hạ không tốt.”
Đây là chuyện ai cũng nhìn ra. Hắn ít nói hơn trước rất nhiều, ngay cả cơm cũng ăn ít đi. Ai cũng biết hắn vì chuyện Hữu Ty gián Uông Hựu của mình mà u uất không vui. Đường đường thiên tử, muốn giữ một người cũng không giữ nổi, khó trách hắn tức giận.
Một ngày qua quá nửa, thường đến buổi chiều Hoàng đế sẽ trở về Văn Hoa Điện, do Thái phó cùng mấy vị Thị giảng giảng bài cho hắn. Những Thị giảng này phần lớn xuất thân từ Hàn Lâm Viện, cũng có thần thuộc các phường cục hầu hạ bên cạnh. Văn chương và giảng nghĩa được dùng phần lớn đều phải trình các thần xem xét sửa chữa trước, sau đó giao Thái hậu duyệt, cuối cùng mới có thể đưa lên bàn án của Hoàng đế.
Sau này Úc Nghi cũng sẽ đi Thị giảng, vì vậy nàng thường xuyên tới nghe bên cạnh.
Từ 《Thượng Thư》 đến 《Dịch Kinh》, giữa giọng đọc lên xuống nhịp nhàng của mấy vị lão Hàn lâm, tiểu Hoàng đế dường như đã thất thần.
Cố Hàn lâm rõ ràng cũng nhận ra Hoàng đế không chuyên tâm.
Ông gõ nhẹ lên mặt bàn: “Về hai chữ ‘hiền trị’, xin hỏi bệ hạ xuất xứ từ thiên nào?”
Hoàng đế đột nhiên hoàn hồn, theo bản năng nhìn xuống phía dưới. Trước kia Uông Hựu vẫn luôn ngồi ở đó, âm thầm nhắc hắn.
Chỉ tiếc Uông Hựu đã vào chiếu ngục, người ngồi ở đó hiện giờ là nữ Thị độc mới được Thái hậu tuyển chọn.
Úc Nghi vừa hay lúc này ngẩng đầu, bốn mắt nhìn nhau với hắn.
Nàng nhìn rõ sự chờ mong theo bản năng cùng nỗi thất vọng sâu sắc trong mắt Hoàng đế.
Chuyện của Uông Hựu trong triều vốn không phải bí mật, chỉ là chìm dưới mặt nước, không ai dám nhắc tới.
Úc Nghi nhân lúc Cố Hàn lâm quay lưng về phía mình, lặng lẽ giơ bốn ngón tay.
Hoàng đế hơi nhíu mày, sau đó lập tức hiểu ra, nói với Cố Hàn lâm: “Đế viết: ‘Tư! Tứ Nhạc, hữu năng phấn dung, lượng thiên công, khắc minh tuấn đức, dĩ thân cửu tộc, cửu tộc ký mục, bình chương bách tính. Bách tính chiêu minh, hiệp hòa vạn bang.’ Xuất từ thiên 《Nghiêu Điển》.”
Cố Hàn lâm thấy hắn đáp được, cũng không tiện nói thêm, chỉ đành đau lòng nhắc nhở: “Đọc sách nhất định phải chăm chỉ, không được lười biếng, mong bệ hạ ghi nhớ.”
Tiểu Hoàng đế thở phào, khẽ gật đầu với Úc Nghi.
Hắn vốn là người thông minh hiếu học, một canh giờ Thị giảng rất hiếm khi để Thái phó bắt được sai sót. Cho đến cuối cùng lúc luyện chữ, Cố Hàn lâm mới tìm ra mấy chữ viết không ngay ngắn. Trước kia những chuyện như vậy đều phải để bạn đọc thay Hoàng đế chịu đánh thước vào tay, Cố Hàn lâm đương nhiên cũng biết bạn đọc của Hoàng đế vừa xảy ra chuyện nên miễn cho Hoàng đế một lần phạt.
Cho dù như vậy, trên mặt Hoàng đế vẫn không có chút ý cười.
Sau khi Thị giảng kết thúc, Úc Nghi theo mấy vị Thị giảng còn lại bước ra khỏi cửa Văn Hoa Điện.
Bóng mặt trời dần lệch, bóng mây tàn để lại những mảng tối uốn lượn trên mái hiên.
Lúc đi xuống thềm son, vừa hay gặp Trương Trạc đi ngang ngoài Văn Hoa Điện. Chàng mặc quan phục đỏ son, nổi bật giữa tường đỏ ngói vàng, thanh tú khoáng đạt, chỉ là giữa mày u ám, mang một tia mệt mỏi.
Úc Nghi gọi chàng lại: “Trương đại nhân.”
Trương Trạc dừng bước, lúc nhìn về phía nàng vẫn hơi nhíu mày.
Úc Nghi lấy từ trong tay áo ra một gói giấy: “Mấy hôm trước hạ quan mua loại cao thanh lương này trên phố Chu Tước. Mỗi khi hạ quan thỉnh thoảng đau đầu nóng sốt đều bôi một chút lên thái dương. Trước đó thấy đại nhân mắc chứng đau đầu, mãi tối qua mới nhớ tới thứ này, hôm nay liền mang theo, nghĩ nếu có cơ hội thì giao cho Trương đại nhân.”
Xung quanh người qua kẻ lại, thỉnh thoảng cũng có người nhìn về phía này.
Thấy Trương Trạc nhận lấy, Úc Nghi hỏi: “Trương đại nhân muốn xuất cung sao?”
“Không, ta muốn đến Từ Ninh Cung.”
“Ta cùng đường với đại nhân.” Úc Nghi vừa nói vừa làm tư thế mời, “Cùng đi đi.”
Trong đầu Trương Trạc vẫn luôn tính toán sau khi thay Phó Chiêu Hoài tiếp nhận việc tu Hoàng sách thì bước tiếp theo nên làm gì. Chỉ là ký ức đời trước giống như phủ một tầng mây mù, hễ chàng có một chút ý định vén mây nhìn rõ liền cảm thấy đầu đau như muốn nứt. Những suy tính này quá nhiều, khiến sắc mặt chàng càng thêm tái nhợt.
Chàng không thích dùng dáng vẻ này đối diện Tô Úc Nghi, vì vậy khéo léo từ chối: “Ta chợt nhớ Hộ bộ còn có việc, e rằng phải tới Hộ bộ trước một chuyến.”
Đoán chàng cố ý tránh mình, Úc Nghi cũng đành gật đầu: “Vậy cũng được.”
Trương Trạc xoay người đi về phía tây, mới đi được khoảng một tầm tên, hai tai đã vang lên một trận ù sắc nhọn.
Chàng vịn vào cây mai lục ngạc bên cạnh, muốn chậm lại một lát cho tỉnh táo.
Chuyện Mai Vĩnh Niên nói chàng không còn nhiều tuổi thọ, Trương Trạc chưa từng nói với bất kỳ ai. Bản thân chàng cũng không muốn lúc nào cũng nhớ tới, chỉ tiếc cơ thể tàn phá này không ngừng nhắc nhở chàng rằng sống khó hơn chết rất nhiều.
Đúng lúc ấy, một đôi tay vươn tới đỡ lấy cánh tay chàng: “Trương đại nhân cẩn thận.”
Vốn nàng định đi về phía Từ Ninh Cung, nhưng thấy bước chân Trương Trạc hơi không vững mới chú ý thêm một chút. Chỉ là Trương Trạc quả thực quá gầy yếu, mấy lần gặp chàng, dường như lần nào chàng cũng mang bệnh.
“Trương đại nhân bị bệnh sao?”
Trương Trạc ôn hòa nói: “Thời tiết khi nóng khi lạnh, thỉnh thoảng ta sẽ bệnh hai ngày, không phải chuyện lớn.”
Ánh mắt rũ xuống của chàng dừng trên tay Úc Nghi, cách một lớp y phục vẫn có thể cảm nhận được hơi ấm.
Trương Trạc không muốn đề tài tiếp tục xoay quanh mình, vì vậy lại nói: “Hôm nay cô tới Thị giảng cho bệ hạ sao?”
Úc Nghi thấy chàng đã khá hơn mới nhẹ nhàng thu tay về.
“Vẫn chưa. Chẳng qua theo bệ hạ nghe Cố Hàn lâm giảng 《Thượng Thư》. Ý của Thái hậu nương nương là chờ ta quen với quy trình, mỗi tuần chọn hai ngày tới giảng 《Xuân Thu》 cho bệ hạ.”
Nhìn cánh tay trống không của mình, Trương Trạc mím môi gật đầu: “Là chuyện tốt.”
Do dự một lát, Úc Nghi vẫn nói: “Bệ hạ dường như đang đau lòng vì chuyện Uông Hựu.”
“Chảy máu và chết người đều khiến người ta đau lòng.” Thần sắc Trương Trạc đã hoàn toàn khôi phục như thường, chàng mở gói giấy Úc Nghi đưa, lấy hộp cao thanh lương ra.
Cho dù vẫn cách nắp hộp, mơ hồ vẫn có thể ngửi thấy mùi hương lạnh lẽo mà tiêu điều bên trong.
“Thái hậu sẽ chọn cho bệ hạ một Hữu Ty gián mới.” Trong mắt chàng mang một tia hờ hững, “Chỉ là bệ hạ có đau lòng hay không cũng không phải chuyện Tô Thị giảng nên quan tâm.”
Chàng đã biết những chuyện giữa Hoàng đế và Tô Úc Nghi ở đời trước, đương nhiên không chịu để đời này giẫm lại vết xe cũ. Bởi vậy trong lời nói mang ý cảnh cáo: “Chuyện Thái hậu nương nương kiêng kỵ nhất cũng chẳng qua là thế. Nếu có một ngày đến cả Thái hậu cũng nảy sinh bất mãn, Tô Thị độc chẳng phải sẽ đại họa lâm đầu sao?”
“Được, hạ quan nhớ rồi.” Úc Nghi rũ mắt, lại hạ thấp giọng, “Thứ đại nhân bảo ta lấy, ta đã lấy ra rồi, hiện giờ đã khóa kỹ, không ai biết.”
Nàng nói đến Hoàng sách của Nhập Châu.
Trương Trạc “ừ” một tiếng, lại hỏi: “Cô tới đây vì chuyện Hoàng sách?”
Chàng xòe lòng bàn tay, lộ ra hộp cao thanh lương: “Lấy vật này làm cái cớ?”
Úc Nghi càng cảm thấy tính tình Trương Trạc cổ quái. Chẳng hạn lúc này, nàng vậy mà không biết mình nên nói phải hay không phải.
“Cũng không phải.” Nàng nói, “Đây là chút tâm ý của hạ quan, không liên quan đến công vụ.”
Vẻ u ám giữa mày Trương Trạc hơi giãn ra: “Về chuyện của bệ hạ, ta còn có lời muốn nói với cô.”
Chàng nói: “Nếu cô muốn chọn minh chủ để đi theo, đó không phải chuyện xấu. Nhưng đứng về một phía quá sớm, quá kiên định, rất dễ trở thành mục tiêu của mọi người.”
Úc Nghi nói: “Ngoài bệ hạ ra, chẳng lẽ còn có minh chủ nào khác sao?”
Trương Trạc thản nhiên nói: “Có lẽ có, có lẽ không. Nhưng Tô Úc Nghi, giữ được mạng mà sống cho tốt quan trọng hơn những chuyện khác.”
Tên nàng từ đôi môi mỏng của chàng thốt ra, không mang nửa phần ái muội, giống như một lời căn dặn chân thành, nghiêm túc của người thầy.
Cảm giác ấy vừa xa lạ lại vừa quen thuộc, tựa như đã từng xảy ra hàng trăm hàng nghìn lần.
Đúng lúc ấy, một giọng nói từ cách đó không xa vang lên: “Tô Thị độc, cô ở đây à.”
Úc Nghi nghe tiếng quay đầu, người vừa nói là một tiểu nội thị bên cạnh Hoàng đế, còn bản thân Hoàng đế đang đứng cách đó năm bước, lặng lẽ nhìn nàng.
Vốn thần sắc hắn bình thản, nhưng khoảnh khắc nhìn thấy Trương Trạc, nơi đáy mắt lại lướt qua một tia lạnh nhạt: “Trương Thượng thư cũng ở đây.”
Úc Nghi cùng Trương Trạc đồng thời chắp tay hành lễ với Hoàng đế: “Bệ hạ.”
Vốn Hoàng đế có lời muốn nói với Úc Nghi, nhưng vì Trương Trạc đang ở đây nên không thể không cưỡng ép nuốt xuống.
“Có chuyện gì quan trọng mà hai vị đại nhân phải đứng ngay đầu gió nói chuyện thế này?” Nội thị nhìn sắc mặt Hoàng đế, không khỏi cười hỏi.
Trương Trạc chưa lên tiếng, Úc Nghi đã bình tĩnh đáp: “Ý của Thái hậu nương nương là từ tuần sau sẽ để hạ quan giảng 《Xuân Thu》 cho bệ hạ, chỉ là hạ quan mới vào hầu chưa lâu, tài học còn nông cạn, vì vậy mới tới thỉnh giáo Trương đại nhân về nội dung giảng nghĩa.”
Hoàng đế gật đầu, lại nói với Trương Trạc: “Trương Thượng thư về trước đi, trẫm có lời muốn nói với Tô Thị độc.”
“Vậy sao?” Khóe môi Trương Trạc cong lên, thân hình vẫn đứng vững như núi, rõ ràng không hề có chút ý định muốn rời đi.
Bình luận (không cần tài khoản vẫn bình luận)
Hãy để lại cảm nhận của bạn về truyện hoặc chương này.